Archive for Budki dla ptaków

Heblowana czy nie?

W zeszłym roku prowadziłem wykład o budkach lęgowych dla OTOP-u w Warszawie. Jeden z słuchaczy stwierdził, że budki lęgowe bezwzględnie muszą być z nieheblowanego drewna. Najlepiej żeby deski miały 3 cm i zamiast jednego gwoździa zamykającego przednią ściankę użyć dwóch. Miało to zabezpieczyć budkę przed wypaczaniem się i pomagać ptakom uczepiać się pazurkami do ścianek…

Używanie nieheblowanych desek bierze się z podręczników profesora Jana Sokołowskiego i jest przepisywane jak amen w pacierzu w kolejnych publikacjach dotyczących ptaków w ogrodzie. Nie spotkałem się jak dotąd z badaniami stwierdzającymi wyższość deski nieheblowanej nad heblowaną. Wg mnie takiej wyższości nie ma. Różnica natomiast jest w cenie i dostępności. Deski nieheblowane były i są tańsze a także łatwiejsze do uzyskania np. za pomocą najprostszych pił tarczowych . Ma to duże znaczenie w przypadku gospodarstw leśnych czyli największych użytkowników budek dla ptaków w kraju.  Jednakże czy deski nieheblowane są takie doskonałe?

Deska nieheblowana poprzez niegładką powierzchnię łatwiej chłonie wodę od deski heblowanej. To czyni ją znacznie mniej trwałą i nieodporną  na „zjadaczy drewna”. Nasiąkanie ponadto prowadzi do wypaczania się. Deska obustronnie heblowana chłonie mniej wody i wolniej stąd tak łatwo się nie wypacza i jest zdecydowanie trwalsza.

A co na to ptaki ? Wygląda na to, że jest im wszystko jedno. W budkach A z obu typów desek mam podobne zajęcie w okresie lęgowym jak i zimą przez ptaki nocujące.

W Wielkiej Brytanii BTO (największe stowarzyszenie ornitologiczne) poleca budki lęgowe ze sklejki, która nomen omen też jest gładka jak heblowana deska. Pomimo wielu lat wieszania tego typu budek nie stwierdzono by gładkość negatywnie wpływała na lęgi ptaków.

poblo3

moje 160 budek przed powieszeniem – jak widać heblowane

Grubość deski – 2 cm jest zdecydowanie odpowiednia co nie znaczy, że nie może być 3 cm. W krajowych warunkach nie polecam stosowania sklejki gdyż są one zazwyczaj cieńsze. Cecha ta wpływa na warunki termiczne jakie panują wewnątrz budki a to bywa kluczowe dla przetrwania ptaków nocujących w budkach zimą.

Ponadto grubość deski wpływa na długość korytarza wlotowego do budki. Ma to istotne znaczenie w ochronie lęgów przed drapieżnikami czworonożnymi (np. kuna).

Podsumowując deska heblowana jest trwalsza lecz to nie powód by nie robić budek z desek nieheblowanych. Oba typy są równie dobre dla ptaków. W przypadku budek z desek heblowanych warto instalować wewnątrz listwy na ściankach, na których mogą się przytrzymać ptaki. Swoją drogą nikt nie stwierdził czy listwy są niezbędne. Z filmów jakie widziałem wynika, że ptaki nie muszą z nich korzystać jednakże kiedy maja taką możliwość to z nich korzystają.

Reklamy

Leave a comment »

Czy dno budek 11/11cm nie jest za małe?

Niedawno otrzymałem pytanie dotyczące budek typu A produkowanych przez mojego ojca:

Czy dno tych budek nie jest za małe? Ponieważ ma ono powierzchnię 11/11cm a w Wikipedii są podane wymiary 12/12cm z kolei w skrzynce Sokołowskiego typu A (lub S1 jak kto woli) jest wymiar dnia 13/13 cm. Czy mniejsze dno nie powoduje zgniatania się piskląt i czy nie wpływa to na wielkość zniesienia?

Powiem tak. Nie wiem jakie dno jest najbardziej optymalne. Natomiast prowadziłem badania na 160 skrzynkach z dnem 11/11cm i nie stwierdziłem ich negatywnego wpływu na lęgi ptaków. Najliczniejszy lęg miał 12 piskląt (u bogatki to sporo) – wszystkie pisklęta opuściły budkę – zatem do zgniatania nie doszło. Dodam ,że badania były prowadzone w terenie gdzie średnie zniesienia zarówno dla budek 11/11 jak i 13/13 wynosiło 6 piskląt.

Spotkałem także gniazdo bogatki w okrągłym słupku ogrodzeniowym, który miał średnicę zaledwie 9cm. Nie przeszkodziło to w odchowaniu 7 młodych. Zatem nie widzę problemu w stosowaniu skrzynek o dnie 11/11cm i osobiście uznaję je za dobry standard.

poblo2poblo1

W tej budce było 10 jaj bogatki. Jak widać jest jeszcze sporo miejsca by zmieściło się ich więcej, zatem wymiar 11/11 jest o.k.

P.S. Dla dociekliwych dodam, że zdjęcia były wykonane podczas prowadzenia badań naukowych – zgodnie z prawem.

Leave a comment »